W skrócie
- CEIDG (działalności jednoosobowe) albo KRS (spółki) - czy firma jest aktywna i od kiedy.
- Biała lista VAT - sprawdź, czy numer konta do zaliczki należy do tej firmy.
- KREPTD (GITD) - przewóz rzeczy za granicę autem powyżej 2,5 t wymaga od 21.05.2022 licencji wspólnotowej.
- OC przewoźnika nie jest obowiązkowe - poproś o polisę i zapytaj, czy obejmuje przeprowadzki.
- Przeprowadzek nie obejmuje Konwencja CMR - przy polskiej firmie zwykle stosuje się Prawo przewozowe: szkody ukryte zgłaszasz w 7 dni.
1-3. Rejestry: czy firma istnieje i czy konto jest jej
Biała lista VAT
W wykazie podatników VAT wyszukasz firmę po numerze konta. Konto, na które masz przelać zaliczkę, powinno należeć do tej firmy - przelew na prywatne konto albo „na telefon” to sygnał ostrzegawczy. Zapisz wynik z dnia płatności.
Krajowy Rejestr Zadłużonych
W KRZ sprawdzisz bez logowania, czy firma nie jest w upadłości, restrukturyzacji albo egzekucji.
Firma zagraniczna? Numer VAT sprawdzisz w unijnym systemie VIES.
4. Licencja na przewóz za granicę (KREPTD)
Od 21 maja 2022 zarobkowy międzynarodowy przewóz rzeczy autami powyżej 2,5 t do 3,5 t w UE wymaga zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego i licencji wspólnotowej - tak jak przy ciężarówkach (Pakiet Mobilności). Dotyczy to większości busów przeprowadzkowych i lawet jeżdżących za granicę. Licencję wydaje GITD, a w każdym aucie musi być wypis z licencji.
Sprawdzisz to w [KREPTD](https://kreptd.gitd.gov.pl/) (rejestr przedsiębiorców transportu drogowego GITD) - po NIP albo nazwie zobaczysz, czy firma ma licencję wspólnotową na rzeczy, ile wypisów i czy licencja jest tylko na pojazdy poniżej 3,5 t. Brak wpisu przy firmie, która wozi za granicę, to sygnał ostrzegawczy.
Od 1 lipca 2026 busy 2,5-3,5 t w międzynarodowym transporcie rzeczy muszą też mieć tachograf. Firma, która legalnie jeździ za granicę, zna te wymogi - to dobry temat na pytanie kontrolne.
5. OC przewoźnika i ubezpieczenie mienia
OC przewoźnika drogowego (OCP) nie jest w Polsce obowiązkowe, ale poważne firmy je mają - typowe polisy na rynku to ok. 100 000 € sumy gwarancyjnej. OCP chroni przewoźnika i wypłaca tylko wtedy, gdy to on odpowiada za szkodę. Ubezpieczenie cargo chroni Twoje rzeczy niezależnie od winy.
- Poproś o polisę na piśmie (skan) i sprawdź, czy jest ważna w dniu przeprowadzki.
- Zapytaj wprost, czy polisa obejmuje przeprowadzki (mienie domowe) za granicę - polisy „wg CMR” mogą ich nie obejmować.
- Zapytaj o sumę na jedno zdarzenie i o udział własny.
- Zadeklaruj wartość rzeczy w umowie albo liście przewozowym - przy utracie należy się kwota zadeklarowana, chyba że przewoźnik wykaże, że jest zawyżona.
6. Umowa, zaliczka i prawo odstąpienia
Wystarczy potwierdzony przez firmę e-mail albo inny dokument z danymi przewozu (art. 47 Prawa przewozowego). Ustal w nim:
- datę i godzinę odbioru oraz dowozu (albo przedział dni przy doładunku),
- cenę całkowitą i co obejmuje (ekipa, pakowanie, demontaż, opłaty drogowe, odprawa),
- adresy, piętra, dostęp (winda, parkowanie) i listę rzeczy,
- zaliczkę: ile, na jakie konto i kiedy wraca przy odwołaniu.
Przy umowie zawartej przez internet albo telefon na przewóz z ustaloną datą nie przysługuje 14-dniowe prawo odstąpienia (art. 38 ustawy o prawach konsumenta). Zaliczka przy rezygnacji zwykle przepada - warunki zwrotu wpisz do ustaleń.
7. Szkody i reklamacje: CMR nie obejmuje przeprowadzek
Konwencja CMR (z limitem ok. 44 zł za kg) dotyczy zwykłych przewozów rzeczy, np. paczek. Przeprowadzek nie obejmuje (art. 1 ust. 4 lit. c CMR) - przy przeprowadzce z polską firmą stosuje się zwykle Prawo przewozowe, bez limitu za kilogram (górna granica to wartość rzeczy). Najważniejsze terminy:
| Sytuacja | Co zrobić | Termin |
|---|---|---|
| Szkoda widoczna | spisz protokół z kierowcą przy rozładunku (dostajesz egzemplarz) | przy odbiorze |
| Szkoda ukryta (wyszła po rozpakowaniu) | zażądaj ustalenia stanu rzeczy, zgłoś firmie | do 7 dni od odbioru |
| Reklamacja | pisemnie do firmy - bez niej nie pójdziesz do sądu | przed pozwem; bez zapłaty w 3 miesiące reklamację uznaje się za odrzuconą |
| Przedawnienie | - | 1 rok |
Uwaga: przyjęcie rzeczy bez zastrzeżeń gasi roszczenia o widoczne szkody - nie podpisuj odbioru „bez uwag”, jeśli coś jest uszkodzone.
8. Sygnały ostrzegawcze i oszustwa
- Bardzo niska cena i nacisk na szybką przedpłatę „żeby zarezerwować termin”.
- Brak NIP, adresu i nazwy firmy - tylko imię i numer telefonu.
- Konto do przelewu nie należy do firmy na białej liście VAT.
- Prośba o kod BLIK albo link do „płatności” lub „kuriera” wysłany SMS-em - to klasyczne oszustwo z portali ogłoszeniowych.
- Firma nie chce potwierdzić ustaleń mailem.
Podejrzaną stronę zgłosisz w CERT Polska, a podejrzany SMS przekażesz bezpłatnie na numer 8080.
Na busmapa.pl firmy wysyłają wyceny przez giełdę zapytań, a klienci wystawiają opinie po wykonanym zleceniu - przed wyborem oferty możesz dopytać firmę w rozmowie, zanim podasz jej telefon. Wyślij zapytanie i porównaj kilka ofert.
Najczęstsze pytania
- Jak sprawdzić, czy firma przeprowadzkowa jest prawdziwa?
- Wyszukaj ją w CEIDG albo KRS po NIP, sprawdź na białej liście VAT, czy konto do przelewu należy do niej, a przy przewozie za granicę - czy ma licencję wspólnotową w KREPTD (GITD).
- Czy firma przewożąca meble busem za granicę potrzebuje licencji?
- Tak, jeśli przewozi rzeczy zarobkowo za granicę autem powyżej 2,5 t - od 21.05.2022 potrzebne jest zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika i licencja wspólnotowa. Sprawdzisz to w KREPTD.
- Czy mogę odstąpić od umowy z firmą przeprowadzkową w 14 dni?
- Przy umowie zawartej przez internet albo telefon na przewóz z ustaloną datą - nie (art. 38 ustawy o prawach konsumenta). Warunki zwrotu zaliczki ustal z firmą na piśmie.
- Ile mam czasu na zgłoszenie uszkodzenia mebli po przeprowadzce?
- Szkody widoczne zgłasza się przy rozładunku (protokół), a ukryte - najpóźniej w 7 dni od odbioru (Prawo przewozowe, art. 74 i 76).
Źródła i przepisy
- biznes.gov.pl: jak sprawdzić kontrahenta
- Wykaz podatników VAT (biała lista)
- KREPTD - rejestr przedsiębiorców transportu drogowego (GITD)
- Prawo przewozowe, t.j. Dz.U. 2024 poz. 1262
- Ustawa o prawach konsumenta, t.j. Dz.U. 2026 poz. 1244 (art. 38)
- Konwencja CMR (art. 1 ust. 4 - wyłączenie przeprowadzek)
- CERT Polska: zgłoś incydent
Przepisy i stawki sprawdziliśmy 24 października 2026. Mogą się zmienić - przed wyjazdem albo zakupem potwierdź je w urzędzie lub u przewoźnika. Widzisz błąd? Napisz na kontakt@busmapa.pl.